Bolesław Własnowolski
Bolesław Własnowolski

Bolesław Andrzej Własnowolski przyszedł na świat 29 listopada 1916 r. w Krakowie (rodzice Władysław i Maria). W stolicy Małopolski uczęszczał do szkół, w 1936 r. zdał maturę w Państwowym Gimnazjum im. Henryka Sienkiewicza. Jesienią tego roku wstąpił jako ochotnik do wojska. 21 października 1936 r. rozpoczął szkolenie w ramach dywizyjnego kursu podchorążych przy 82 pułku piechoty w Brześciu nad Bugiem. Po paru miesiącach, 3 lutego 1937 r. przeniesiony został do Szkoły Podchorążych Rezerwy Lotnictwa. Szkolony był na lotnisku w Sadkowie w pilotażu podstawowym. 28 września 1937 r. skierowany został w stopniu plutonowego podchorążego do 2 pułku lotniczego w Krakowie z przydziałem do eskadry treningowej, gdzie miał zdobywać dalsze doświadczenie. Własnowolski zapragnął jednak zostać oficerem zawodowym w korpusie lotnictwa i 22 października tego roku włączony został na drugi rocznik Szkoły Podchorążych Lotnictwa w Dęblinie. Przez kolejne półtora roku przechodził trening dla pilotów myśliwskich. Cztery miesiące przed planowaną promocją, 18 czerwca 1939 r. został wysłany do 122 eskadry myśliwskiej w Krakowie na praktykę.

Na krótko przed wojną eskadra ta została przesunięta z pokojowego lotniska Rakowice na polowe - Balice. Wchodziła w skład III/2 Dyonu Myśliwskiego, a podporządkowano ją Armii "Kraków". 2 września późnym popołudniem 121 i 122 eskadra zostały poderwane w powietrze celem przechwycenia wyprawy 18 bombowców nurkujących Ju 87. Własnowolski wraz z plut. Władysławem Majchrzyk po długiej pogoni zestrzelili nad Chrzanowem jednego Junkersa. 9 września Własnowolski rozpoznawał rejon Dęblin-Zwoleń. O innych jego lotach bojowych we wrześniu 1939 r. informacji nie ma. 17 września (za sterami "jedenastki" lub w rzucie kołowym) przekroczył granicę polsko-rumuńską. W ciągu kolejnych tygodni udało mu się przedostać do Francji (brak szczegółowych informacji na ten temat), gdzie rozpoczynano już formowanie polskich oddziałów.

Własnowolski zgłosił się do służby u boku Royal Air Force i w styczniu 1940 r. odpłynął z Francji do Anglii. Trafił do przydzielonej Polakom bazy w Eastchurch niedaleko Londynu, gdzie przez kolejne miesiące uczył się języka angielskiego i zaznajamiał z brytyjskimi regulaminami. Latem 1940 r. przeszkolony został na myśliwcach i 8 sierpnia 1940 r. przydzielony do 32 squadronu - stacjonującego w Biggin Hill pod Londynem i operującego na Hurricane'ach I. 14 sierpnia w walce z niemieckimi myśliwcami w okolicy Dover jego samolot został ciężko uszkodzony. Własnowolski posadził przymusowo Hurricane'a w przygodnym terenie, wychodząc samemu z opresji bez obrażeń. Powrócił do swojej jednostki i już następnego dnia - 15 sierpnia - walcząc w rejonie Harwich zestrzelił do morza Bf 109. W tym locie jednak sam został trafiony (uszkodzenia lekkie) i po raz drugi w ciągu dwóch dni przymusowo lądował. Ponownie uniknął ran. Trzy dni potem zrewanżował się Luftwaffe - na swoim koncie zapisał dwa kolejne zestrzelenia. Rano, ok. 13.20 nad Kenley zniszczył Dorniera Do 17, natomiast wieczorem, o 17.20, nad Cantenbury jednosilnikowego Messerschmitta.

13 września 1940 r. przeniesiony został do 213 squadronu na lotnisko Tangmere. Dwa dni potem pod wieczór zestrzelił nad miejscowością Poole bombowca Do 17. Podczas dalszch walk zameldował zestrzelenie jeszcze jednego samolotu - był to Bf 109, który padł ofiarą Polaka 15 października nad Christchurch.

1 listopada 1940 r. ok. 16.00 Własnowolski wykonywał kolejny lot bojowy w składzie dywizjonu. Nad południowym wybrzeżem Anglii doszło do walki z Messerschmittami Bf 109 z jednostki I./JG 2. W walce nad miastem Stoughton został zestrzelony. Jego Hurricane I AK-V (N2608) rozbił się niedaleko Liphook Game Farm, pilot zginął na miejscu. Podporucznik (Pilot Officer) Bolesław Własnowolski odznaczony był Krzyżem Srebrnym Orderu Wojennego Virtuti Militari (nr 8988), Krzyżem Walecznych oraz Polową Odznaką Pilota. Pochowany został na cmentarzu Chichester Cemetery w Chichester.

Data Samolot Jednostka Zniszczony
na pewno
Zniszczony
prawdo-
podobnie
Uszkodzony
02.09.1939 P.11c 122 eskadra 1/2 x Ju 87    
15.08.1940 Hurricane I, GZ-[?] (N2671) 32 squadron RAF Bf 109    
18.08.1940 Hurricane I, GZ-[?] (P3679) 32 squadron RAF Do 17    
18.08.1940 Hurricane I, GZ-[?] (P3679) 32 squadron RAF Bf 109    
15.09.1940 Hurricane I, AF-[?] 213 squadron RAF Do 17    
15.10.1940 Hurricane I, AK-P (P3641) 213 squadron RAF Bf 109    
   
Razem
5 i 1/2
0
0

Wojciech Zmyślony

Źródła:
fotografia ze zbiorów Wojciecha Zmyślonego
dokumenty z Instytutu Polskiego i Muzeum Sikorskiego w Londynie
Cynk J. B., Polskie Siły Powietrzne w wojnie 1943-1945, AJ-Press, Gdańsk 2002
Pawlak J., Absolwenci Szkoły Orląt, Wydawnictwo Retro-Art, Warszawa 2002