Bitwa o Anglię


Poniższa lista to wykaz polskich lotników biorących udział w bitwie o Anglię, tzn. wszystkich, którzy wykonali w okresie od 10 lipca do 31 października 1940 r. przynajmniej jeden lot bojowy lub operacyjny nad Wielką Brytanią. Takich pilotów myśliwskich było 145. Swą liczebnością przewyższali pilotów m.in. z Australii, Belgii, Czechosłowacji, Kanady i Nowej Zelandii. To między innymi o Polakach premier Winston Churchill powiedział słynne słowa: "Nigdy w dziejach ludzkich konfliktów tak liczni nie zawdzięczali tak wiele tak nielicznym" ("Never in the field of human conflict was so much owed by so many to so few").

Niezależnie od działań polskich pilotów myśliwskich, loty bojowe odbywały także załogi dwóch dywizjonów bombowych: 300 i 301. Lotnicy ci latali na bombardowanie portów na wybrzeżu Kanału La Manche (m.in. Boulogne i Calais), w których Niemcy przygotowywali flotę inwazyjną. Ze względu na drugorzędną rolę tych działań do dzisiaj nie została opublikowana w żadnej książce kompletna lista polskich lotników bombowych walczących w okresie od 10 lipca do 31 października 1940 r., dlatego mówiąc "Polacy w bitwie o Anglię" ma się zwykle na myśli myśliwców, na których spoczął główny ciężar obrony Anglii. W niniejszym zestawieniu brak ten zlikwidowano i na dole strony prezentowana jest lista 122 polskich lotników (pilotów, nawigatorów oraz strzelców-radiotelegrafistów), którzy również brali udział w bitwie o Anglię jako załogi bombowych Battle'ów.

Stopień brytyjski Stopień polski Numer dywizjonu
(squadronu)
Nazwisko, imię
Sergeantsierżant pilot303Andruszkow Tadeusz
Flight Lieutenantkapitan pilot607Barański Wieńczysław
Sergeantsierżant pilot302Beda Antoni
Sergeantsierżant pilot303Bełc Marian
Pilot Officerpodporucznik pilot302Bernaś Bronisław
Flying Officerporucznik pilot302Borowski Jan
Flight Lieutenantkapitan pilot74Brzezina Stanisław
Sergeantsierżant pilot303Brzezowski Michał
Sergeantsierżant pilot145, 605Budziński Jan
Flying Officerporucznik pilot303Cebrzyński Arsen
Pilot Officerpodporucznik pilot302Chałupa Stanisław
Pilot Officerpodporucznik pilot56, 17Chełmecki Marian
Flight Lieutenantkapitan pilot302Chłopik Tadeusz
Pilot Officerpodporucznik pilot151Czajkowski Franciszek
Pilot Officerpodporucznik pilot302Czerniak Jerzy
Flight Lieutenantkapitan pilot302Czerny Jan
Pilot Officerporucznik pilot302Czerwiński Tadeusz
Pilot Officerpodporucznik pilot32Czternastek Stanisław
Pilot Officerpodporucznik pilot303Daszewski Jan
Sergeantsierżant pilot238Domagała Marian
Pilot Officerpodporucznik pilot65Drobiński Bolesław
Flying Officerporucznik pilot213Duryasz Marian
Sergeantplutonowy pilot238Duszyński Stanisław
Flying Officerporucznik pilot32Falkowski Jan
Pilot Officerpodporucznik pilot303Ferić Mirosław
Flight Lieutenantkapitan pilot607Frey Juliusz
Flying Officerporucznik pilot607Gabszewicz Aleksander
Sergeantsierżant pilot303, 3Gallus Paweł
Pilot Officerpodporucznik pilot229, 145Gil Józef
Sergeantsierżant pilot501Głowacki Antoni
Pilot Officerpodporucznik pilot145, 607Głowacki Witold
Sergeantkapral pilot151Gmur Feliks
Pilot Officerpodporucznik pilot302Gnyś Władysław
Pilot Officerpodporucznik pilot607Gorzula Mieczysław
Pilot Officerpodporucznik pilot43Groszewski Bernard
Pilot Officerporucznik pilot65Gruszka Franciszek
Pilot Officerporucznik pilot303Grzeszczak Bogdan
Pilot Officerporucznik pilot303Henneberg Zdzisław
Pilot Officerpodporucznik pilot32Janicki Zbigniew
Pilot Officerporucznik pilot601, 303Jankiewicz Jerzy
Pilot Officerporucznik pilot303Januszewicz Wojciech
Flight Lieutenantkapitan pilot302Jastrzębski Franciszek
Sergeantsierżant pilot238Jeka Józef
Pilot Officerpodporucznik pilot43, 229Jereczek Edmund
Sergeantsierżant pilot303Karubin Stanisław
Pilot Officerpodporucznik pilot302Karwowski Włodzimierz
Pilot Officerpodporucznik pilot151Kawalecki Tadeusz
Sergeantsierżant pilot85, 253Kita Szymon
Pilot Officerpodporucznik pilot302Kleczkowski Stefan
Flight Sergeantkapral pilot234, 152Klein Zygmunt
Sergeantsierżant pilot54Kloziński Wojciech
Sergeantsierżant pilot302Kosarz Wilhelm
Flight Lieutenantkapitan pilot32Kosiński Bronisław
Sergeantsierżant pilot303Kowalski Jan
Pilot Officerporucznik pilot302Kowalski Julian
Pilot Officerpodporucznik pilot501Kozłowski Franciszek
Flight Lieutenantmajor pilot303Krasnodębski Zdzisław
Pilot Officerpodporucznik pilot54Krępski Walenty
Pilot Officerpodporucznik pilot302Król Wacław
Pilot Officerpodporucznik pilot17Kumiega Tadeusz
Pilot Officerporucznik pilot607Kustrzyński Zbigniew
Sergeantkapral pilot145Kwieciński Józef
Flight Lieutenantkapitan pilot302Łaguna Piotr
Pilot Officerpodporucznik pilot302Łapka Stanisław
Pilot Officerporucznik pilot303Łapkowski Wacław
Pilot Officerkapitan pilot607Łazoryk Włodzimierz
Pilot Officerpodporucznik pilot303Łokuciewski Witold
Pilot Officerporucznik pilot501Łukaszewicz Kazimierz
Sergeantsierżant pilot302Łysek Antoni
Sergeantsierżant pilot249Maciejowski Michał
Pilot Officerpodporucznik pilot111Maciński Janusz
Sergeantsierżant pilot43Malinowski Bronisław
Pilot Officerpodporucznik pilot302Maliński Jan
Sergeantsierżant pilot151, 501Marcinkowski Mieczysław
Sergeantsierżant pilot302Markiewicz Antoni
Pilot Officerpodporucznik pilot54, 603Martel Ludwik
Pilot Officerpodporucznik pilot303Mierzwa Bogusław
Pilot Officerpodporucznik pilot303Miksa Włodzimierz
Sergeantsierżant pilot85, 501Muchowski Konrad
Sergeantsierżant pilot79Mudry Włodzimierz
Squadron Leadermajor pilot302Mümler Mieczysław
Pilot Officerpodporucznik pilot607Narucki Aleksander
Pilot Officerporucznik pilot17Niemiec Paweł
Pilot Officerpodporucznik pilot56Nosowicz Zbigniew
Pilot Officerpodporucznik pilot253Nowak Tadeusz
Sergeantsierżant pilot302Nowakiewicz Eugeniusz
Pilot Officerporucznik pilot609Nowierski Tadeusz
Pilot Officerpodporucznik pilot234, 609Oleński Zbigniew
Sergeantkapral pilot111Olewiński Bolesław
Flight Lieutenantkapitan pilot615, 607Orzechowski Jerzy
Pilot Officerporucznik pilot609Ostaszewski-Ostoja Piotr
Pilot Officerporucznik pilot145Ostowicz Antoni
Sergeantsierżant pilot302, 303Palak Jan
Pilot Officerpodporucznik pilot303Palusiński Jerzy
Flight Lieutenantkapitan pilot145Pankratz Wilhelm
Flying Officerporucznik pilot303Paszkiewicz Ludwik
Sergeantsierżant pilot302, 303Paterek Edward
Pilot Officerpodporucznik pilot32, 257Pfeiffer Jan
Pilot Officerpodporucznik pilot79Piątkowski Stanisław
Pilot Officerpodporucznik pilot302Pilch Edward
Pilot Officerporucznik pilot303Pisarek Marian
Pilot Officerpodporucznik pilot32, 257Pniak Karol
Pilot Officerpodporucznik pilot111, 229Popławski Jerzy
Pilot Officerpodporucznik pilot303Radomski Jerzy
Pilot Officerpodporucznik pilot56Radwański Gustaw
Sergeantsierżant pilot303Rogowski Jan
Pilot Officerpodporucznik pilot151Rozwadowski Mieczysław
Pilot Officerpodporucznik pilot238Różycki Władysław
Pilot Officerpodporucznik pilot253Samoliński Włodzimierz
Sergeantkapral podchorąży pilot32Sasak Wilhelm
Pilot Officerporucznik pilot303Sawicz Tadeusz
Sergeantsierżant pilot32Seredyn Antoni
Sergeantsierżant pilot302, 303Siudak Antoni
Flying Officerporucznik pilot46Skalski Henryk
Pilot Officerpodporucznik pilot501Skalski Stanisław
Sergeantsierżant pilot podchorąży303Skowron Henryk
Pilot Officerpodporucznik pilot151, 249Solak Jerzy
Pilot Officerpodporucznik pilot111, 229Stegman Stefan
Pilot Officerkapitan pilot238Stęborowski Michał
Pilot Officerporucznik pilot151, 607, 257Surma Franciszek
Sergeantsierżant pilot podchorąży151, 607, 56Szafraniec Wilhelm
Sergeantsierżant pilot303Szaposznikow Eugeniusz
Pilot Officerporucznik pilot74Szczęsny Henryk
Sergeantsierżant pilot234, 152Szlagowski Józef
Pilot Officerporucznik pilot65Szulkowski Władysław
Sergeantsierżant pilot54, 303Świtoń Leon
Pilot Officerporucznik pilot601Topolnicki Juliusz
Pilot Officerporucznik pilot601, 145, 303Urbanowicz Witold
Pilot Officerpodporucznik pilot302Wapniarek Stefan
Pilot Officerkapitan pilot302Wczelik Antoni
Sergeantsierżant pilot302Wędzik Marian
Pilot Officerporucznik pilot501Witorzeńć Stefan
Pilot Officerpodporucznik pilot32, 607, 213Własnowolski Bolesław
Sergeantsierżant pilot303Wojciechowski Mirosław
Sergeantkapral pilot213Wójcicki Antoni
Sergeantsierżant pilot303Wójtowicz Stefan
Pilot Officerpodporucznik pilot302Wróblewski Zbigniew
Flight Sergeantsierżant pilot303Wünsche Kazimierz
Pilot Officerpodporucznik pilot615, 607Wydrowski Antoni
Sergeantsierżant pilot302Załuski Jerzy
Pilot Officerpodporucznik pilot501Zenker Paweł
Pilot Officerpodporucznik pilot303Zumbach Jan
Pilot Officerporucznik pilot303Żak Walerian
Pilot Officerpodporucznik pilot302Żukowski Aleksy
Pilot Officerporucznik pilot234, 609Żurakowski Janusz

W niektórych źródłach, na listach Polaków w bitwie o Anglię, spotkać można także nazwiska dwóch lotników obywatelstwa czechosłowackiego, którzy po wkroczeniu Niemców do Czechosłowacji 15 marca 1939 r. uciekli do Polski, by podjąć służbę w naszym lotnictwie. Następnie ich droga przez Francję wiodła do Wielkiej Brytanii, gdzie także wstąpili do Polskich Sił Powietrznych. Byli to J. František (Czech) oraz J. Kaňa (Słowak).

Stopień brytyjski Stopień polski Numer dywizjonu Nazwisko, imię
Flight Sergeantstarszy sierżant pilot303Kaňa Jozef
Sergeantsierżant pilot303František Josef

Wśród załóg bombowych walczących w bitwie o Anglię byli następujący lotnicy z 300 Dywizjonu Bombowego "Ziemi Mazowieckiej" oraz 301 Dywizjonu Bombowego "Ziemi Pomorskiej".

Stopień brytyjski Stopień polski Numer dywizjonu Nazwisko, imię
Flying Officerporucznik pilot300Antonowicz Jerzy
Sergeantsierżant strzelec300Artymiuk Jan
Sergeantsierżant strzelec301Bator Ignacy
Sergeantsierżant strzelec300Bączak Tadeusz
Sergeantsierżant strzelec300Bieżuński Jan
Flying Officerpodporucznik nawigator301Biliński Bolesław
Sergeantsierżant pilot301Bojakowski Tadeusz
Sergeantsierżant pilot301Bonkowski Roman
Flight Lieutenantkapitan pilot301Brejnak Stanisław
Sergeantplutonowy strzelec301Brzozowski Jan
Sergeantsierżant strzelec301Bujak Jan
Flying Officerporucznik nawigator300Bujalski Aleksander
Flying Officerporucznik pilot301Butkiewicz Wacław
Flying Officerporucznik nawigator300Chrostowski Tadeusz
Pilot Officerpodporucznik nawigator300Dej Czesław
Flying Officerporucznik nawigator301Domański Eugeniusz
Sergeantsierżant strzelec301Dydo Antoni
Sergeantsierżant pilot300Dziekoński Czesław
Sergeantsierżant strzelec300Egierski Tadeusz
Flying Officerporucznik nawigator300Firlej-Bielański Stanisław
Sergeantplutonowy strzelec301Florczak Stanisław
Squadron Leadermajor pilot301Floryanowicz Stefan
Flying Officerporucznik pilot300Gębicki Jan
Sergeantsierżant strzelec300Gędziorowski Marian
Sergeantsierżant pilot300Goebel Gerhard
Sergeantsierżant strzelec301Gołębiowski Konstanty
Flying Officerporucznik pilot300Gołko Jerzy
Sergeantsierżant strzelec300Graczyk Władysław
Sergeantsierżant pilot300Hajdukiewicz Edward
Sergeantsierżant pilot300Hałabuda Adam
Flying Officerporucznik nawigator301Hałłas Stefan
Sergeantsierżant strzelec301Hejnowski Jan
Sergeantplutonowy strzelec301Janik Edward
Pilot Officerpodporucznik pilot300Jasiński Tadeusz
Sergeantsierżant pilot301Jensen Stanisław
Sergeantsierżant strzelec300Jezierski Feliks
Flying Officerplutonowy strzelec301Kasianowski Gustaw
Sergeantporucznik pilot300Kałuża Mieczysław
Sergeantkapral pilot300Kazimierczak Józef
Sergeantsierżant pilot301Kłosowski Stanisław
Sergeantsierżant pilot300Koczwarski Wiktor
Flying Officerporucznik nawigator301Koryciński Józef
Flying Officerporucznik pilot300Konarzewski Jan
Sergeantsierżant pilot300Kostecki Marian
Sergeantsierżant strzelec300Kowalski Alfons
Sergeantstrzelec301Kowalski Bernard
Flying Officerporucznik nawigator301Kozak Jan
Pilot Officerpodporucznik nawigator300Koziński Nikodem
Sergeantsierżant strzelec301Kozłowski Czesław
Flight Lieutenantkapitan pilot300Kryński Stefan
Flying Officerporucznik nawigator301Król Stanisław
Flight Lieutenantkapitan pilot301Krzystyniak Stanisław
Sergeantsierżant strzelec300Kudełko Henryk
Sergeantsierżant pilot300Kuflik Józef
Pilot Officerpodporucznik pilot300Kula Kazimierz
Flying Officerporucznik nawigator301Kulbacki Hieronim
Pilot Officerpodporucznik nawigator301Kuliński Józef
Pilot Officerpodporucznik pilot300Kurowski Zdzisław
Sergeantsierżant pilot301Lenczowski Kazimierz
Pilot Officerporucznik pilot301Liniewski Michał
Sergeantsierżant strzelec301Lipecki Antoni
Pilot Officerpodporucznik nawigator300Luba Zenon
Pilot Officerpodporucznik nawigator301Łapa Mieczysław
Sergeantsierżant strzelec300Łapot Władysław
Flying Officerporucznik nawigator300Łubieszko Tomasz
Sergeantplutonowy strzelec301Madejski Tadeusz
Wing Commanderpodpułkownik pilot300Makowski Wacław
Pilot Officerporucznik nawigator300Męciński Adam
Pilot Officerporucznik nawigator300Miarczyński Roman
Sergeantnawigator300Mieczkowski Jan
Sergeantplutonowy pilot301Mierniczek Stanisław
Flying Officerporucznik pilot300Michałowski Jan
Sergeantsierżant nawigator300Morawa Edward
Pilot Officerpodporucznik pilot301Murawski Bolesław
Sergeantsierżant pilot300Nowakowski Piotr
Pilot Officerpodporucznik pilot301Olszyna Marian
Sergeantsierżant strzelec301Paliwoda Karol
Flying Officerporucznik nawigator301Pałka Julian
Sergeantsierżant pilot301Palul Antoni
Flying Officerporucznik nawigator300Pęski Włodzimierz
Sergeantstarszy sierżant strzelec301Pieczyński Zdzisław
Flying Officerporucznik nawigator300Piotrowski Jan
Flight Lieutenantkapitan pilot301Piotrowski Witold
Pilot Officerpodporucznik nawigator300Pluta Zygmunt
Sergeantsierżant pilot301Popławski Zygmunt
Pilot Officerpodporucznik pilot301Pożyczka Teofil
Sergeantsierżant nawigator300Przybylski Marian
Pilot Officerpodporucznik nawigator300Pułczyński Antoni
Sergeantsierżant pilot300Ratajczak Alojzy
Sergeantsierżant pilot301Radzymiński Ignacy
Flying Officerporucznik nawigator301Rewkowski Stanisław
Flying Officerporucznik nawigator300Rogalski Władysław
Wing Commanderpodpułkownik pilot301Rudkowski Roman
Pilot Officerpodporucznik pilot300Rusiecki Marek
Flying Officerporucznik nawigator301Sadowski Bolesław
Sergeantplutonowy strzelec301Sawicz Kazimierz
Flying Officerporucznik nawigator301Sawlewicz Henryk
Sergeantsierżant nawigator300Sobieszczuk Bolesław
Sergeantsierżant strzelec300Socha Albin
Flying Officerporucznik nawigator301Starowicz Stanisław
Flying Officerkapitan pilot300Suliński Romuald
Sergeantsierżant strzelec300Szmajdowicz Tadeusz
Flying Officerporucznik nawigator300Szponarowicz Ignacy
Sergeantsierżant pilot300Szymanowski Kazimierz
Pilot Officerpodporucznik nawigator300Szymański Zygmunt
Flying Officerporucznik nawigator301Szymkiewicz Leon
Sergeantsierżant strzelec300Sztul Marian
Sergeantsierżant strzelec300Świdziński Tadeusz
Sergeantsierżant strzelec301Tydman Ryszard
Sergeantsierżant strzelec300Urbanowicz Władysław
Flying Officerporucznik nawigator301Voellnagel Antoni
Pilot Officerpodporucznik pilot301Waroński Józef
Sergeantplutonowy strzelec301Wasilewski Walenty
Sergeantplutonowy pilot301Waszak Józef
Flying Officerporucznik nawigator301Waszkiewicz Stanisław
Sergeantsierżant pilot301Weiss Adam
Sergeantsierżant strzelec300Węgrzyn Henryk
Flying Officerpodporucznik nawigator301Wodzicki Mariusz
Pilot Officerpodporucznik pilot301Wójcik Józef
Flying Officerporucznik nawigator301Wronka Antoni
Sergeantsierżant pilot301Zaremba Franciszek
Sergeantstrzelec300Żychowski Antoni

Piotr Sikora, Wojciech Zmyślony

Źródła:
informacje dzięki uprzejmości pana Milana Hercuta
dokumenty z Instytutu Polskiego i Muzeum Sikorskiego w Londynie
dokumenty z National Archives w Kew
Cynk J. B., Polskie Siły Powietrzne w wojnie 1943-1945, AJ-Press, Gdańsk 2002