

















|
Cmentarz Południowy w Manchester hr. Greater Manchester (Anglia)
Na Cmentarzu Południowym w Manchester spoczywa pięciu polskich lotników, z których trzech należało do jednostek współpracy z artylerią przeciwlotniczą stacjonujących na lotnisku Ringway koło Manchesteru, a dwóch kolejnych - do 305 Dywizjonu Bombowego "Ziemi Wielkopolskiej". Nazwiska ich zostały wyryte na wspólnej płycie pamiątkowej wraz z nazwiskami dwunastu spoczywających tam żołnierzy armii Polskich Sił Zbrojnych. Płyta znajduje się w kwaterze grobów wojennych naprzeciwko charakterystycznego krzyża-miecza "Cross of Sacrifice".
1 listopada 1940 r. zginęli ppor. Stroynowski oraz kpr. Matysiak w wypadku lotniczym na pokładzie samolotu Short Scion (AV981). Podchodząca do lądowania na lotnisku w Ringway maszyna rozbiła się w pobliżu miejscowości Lodge Hill. Piloci służyli w jednostce 6 AACU (Anti Aircraft Co-operation Unit). 3 lipca 1941 r. kpr. Płotek (przydzielony do jednostki współpracy z obroną przeciwlotniczą 12 Grupy Myśliwskiej RAF - 12 Group Anti Aircraft Co-operation Flight) podczas lotu ćwiczebnego pilotował samolot Blenheim IV (Z5870). W rejonie miejscowości Edale w hrabstwie Derbyshire napotkał trudne warunki pogodowe. Zła widoczność spowodowała zderzenie samolotu ze wzniesieniem, a w rezultacie śmierć całej załogi. Na pokładzie oprócz polskiego pilota znajdowało się dwóch lotników brytyjskich - radiotelegrafista AC2 Wilfred Cottom oraz mechanik AC2 Raymond R. Place, a także Kanadyjczyk radiotelegrafista AC1 William F. Kidd.
Ppłk Hirszbandt z 305 Dywizjonu Bombowego "Ziemi Wielkopolskiej" nocą z 1 na 2 czerwca 1942 r. poleciał bombardowanie Essen. Znad celu pilotowany przez niego Wellington II SM-Z (Z8583) wracał z uszkodzonym silnikiem, być może na skutek ostrzału artylerii przeciwlotniczej lub myćliwców. Samolot rozbił się podczas próby przymusowego lądowania między miejscowościami Billingford a Bawdeswell w hrabstwie Norfolk. Wraz z nim zginęła cała załoga: drugi pilot por. Kazimierz Wieliczko, por. naw. Zbigniew Szela, kpr. rtg. Józef Zawistowski oraz strzelcy kpr. Bronisław Sędzimir i st. szer. Józef Ulicki (pochowani zostali na Cmentarzu Lotników Polskich w Newark-on-Trent).
Drugim poległym służącym w 305 dywizjonie lotnikiem był st. szer. Laskowski. Nocą z 12 na 13 stycznia 1943 r. jako strzelec pokładowy brał udział w locie bojowym z zadaniem minowania wód w rejonie Brestu. W czasie lotu powrotnego samolot Wellington IV SM-N (Z1272) lecąc na małej wysokości zaczepił o drzewo i zwalił się na ziemię nieopodal miejscowości Barrowby. Zginęli wszyscy członkowie załogi: ppor. pil. Franciszek Krawczyk,
por. naw. Andrzej Płusa, st. sierż. pchor. rtg. Karol Dutkiewicz oraz sierż. strz. Stanisław Dorosz. Pochowani zostali na innych cmentarzach.
| Stopień |
Numer służbowy |
Nazwisko, imię |
Data śmierci |
Jednostka |
| ppłk pil. (W/Cdr) |
P-1399 |
Hirszbandt Robert |
01/02.06.1942 |
305 dywizjon |
| st. szer. strz. (Sgt) |
794039 |
Laskowski Jan |
12/13.01.1943 |
305 dywizjon |
| kpr. pil. (Sgt) |
780279 |
Matysiak Karol |
01.11.1940 |
6 AACU |
| kpr. pil. (Sgt) |
780497 |
Płotek Nikodem |
03.07.1941 |
12 Group AAC Flight |
| ppor. pil. (P/O) |
76712 |
Stroynowski Tadeusz |
01.11.1940 |
6 AACU |
| |
Razem |
5 |
|
|
Andrzej Michalski
|
Tabliczka z angielską nazwą cmentarza (Southern Cemetery). |
Plan cmentarza. |
Pomnik w formie krzyża-miecza - "Cross of Remembrance". |
Polski grób wojenny - na lewym i środkowym panelu wypisano nazwiska żołnierzy armii Polskich Sił Zbrojnych, na prawym - lotników Polskich Sił Powietrznych. |
|
Tablica na grobie ppłk. pil. Roberta Hirszbandta, st. szer. strz. Jana Laskowskiego, kpr. pil. Karola Matysiaka, kpr. pil. Nikodema Płotka oraz ppor. pil. Tadeusza Stroynowskiego. |
|

|
Źródła:
fotografie autorstwa pani Natalii Michalskiej
Krzystek T. J., Personel PSP w Wielkiej Brytanii 1940-1947, Agencja Lotnicza ALTAIR, Warszawa 2007
Ku czci poległych lotników 1939-1945, Agencja Lotnicza ALTAIR, Warszawa 2006
|