Ppor. pil. Marian Bełc. As myśliwski Dywizjonu 303 (1914-1942)

Polish Wings 20 - Yakovlev Yak-1, Yak-3, Yak-7, Yak-9

Polish Fighter Colours
 

Nowości na stronie

Józef Fuśniak - 23.03.2018
Mieczysław Pawlikowski - 23.03.2018
Cmentarz w Michelstadt - 23.03.2018
Cmentarz w Yatesbury - 23.03.2018
Małpa kpt. Włodzimierza Miksy - 23.03.2018
Lotnicy III/4 Dywizjonu - 23.03.2018
Cmentarz w Hamburgu - 24.02.2018
Cmentarz w Lancaster - 24.02.2018
Cmentarz w Veghel - 24.02.2018
Cmentarz w Warrington - 24.02.2018
Zwycięstwa 303 Dywizjonu - 24.02.2018
Zwycięstwa 316 Dywizjonu - 24.02.2018
Zwycięstwa 317 Dywizjonu - 24.02.2018
Zwycięstwa I Skrzydła - 24.02.2018
Galeria AACU - 24.02.2018



Udostępnij zdjęcia ze swoich zbiorów!
Udostępnij zdjęcia ze swoich zbiorów!
[więcej]


informacje o lotnikach w archiwach
Informacje o lotnikach w archiwach
[więcej]

Myśliwiec z Wrocławia. Ppor. pil. Leon Kosmowski (1919-1942)

23 marca 2018

Dodane zostały nowe wersje życiorysów Józefa Fuśniaka i Mieczysława Pawlikowskiego (ten drugi napisany wspólnie z Panem Grzegorzem Korczem), fotografie z cmentarza w Yatesbury (zdjęcia autorstwa Pana Marcina Salamona) oraz wykaz personelu latającego III/4 Dywizjonu Myśliwskiego. O szereg informacji, a także nowych zdjęć i reprodukcji dokumentów rozbudowany został artykuł o małpie dowódcy 317 Dywizjonu kpt. Włodzimierza Miksy. Istniejąca już wcześniej galeria zdjęć z cmentarza w Michelstadt została wzbogacona o 14 nowych fotografii.


24 lutego 2018

Dzisiejsze aktualizacje to galerie z cmentarzy w Hamburgu (fotografie wykonał Pan Dariusz Bednarz), Lancaster i Warrington (Pan Marcin Salamon) oraz Veghel. Stworzona została także malutka galeria fotografii z jednostek współpracy z obroną przeciwlotniczą (AACU), mająca cztery zdjęcia, która może z czasem się rozrośnie.

Dopisane zostały także wszystkie oficjalnie zaliczone zniszczone i uszkodzone na ziemi samoloty nieprzyjacielskie. Wykazy te dotyczą Dywizjonów 303, 316, 317, a także I Skrzydła Myśliwskiego (307 Dywizjon był dodany już dawniej). Do zwycięstw powietrznych I Skrzydła dodane zostały pominięte wcześniej zestrzelenia dowódcy z ramienia RAF Johna Kenta.

Na stronie internetowej Komitetu Pomnika Lotników Polskich pojawiło się ogłoszenie w sprawie konkursu na zaprojektowanie i wykonanie pomnika. Monument ma stanąć na pierwszym lotnisku, na które przeniosły się polskie dywizjony po inwazji w Normandii w 1944 r. - niewielkiej wsi Plumetot we Francji. Dalsze szczegóły tej ciekawej inicjatywy Czytelnicy znajdą w aż trzech językach (polskim, francuskim i angielskim) pod podanym powyżej linkiem.


27 stycznia 2018

Dzisiejsze aktualizacje to galerie z cmentarzy w Brandesburton (zdjęcia Pani Joanny Radeckiej i Pana Marcina Salamona) i Noordwijk, a także uzupełniony opis cmentarza w Le Crotoy, w związku z identyfikacją na tamtejszym cmentarzu grobu Tadeusza Stabrowskiego z 308 Dywizjonu.

Na stronie dodany został życiorys Władysława Kiedrzyńskiego, pilota 114 Eskadry oraz 316 Dywizjonu. Galeria 309 Dywizjonu została nieco uporządkowana, opisy poprawione i uzupełnione. Dodano także kilkadziesiąt zdjęć z całego okresu istnienia (łącznie jest ich w tej chwili 92).

Przebudowana została sekcja dotycząca meldunków bojowych. Zamiast tłumaczeń zamieszczone zostały reprodukcje dokumentów, a ich treść przepisana w języku oryginalnym, czyli w zdecydowanej większości - po angielsku. Oprócz modyfikacji stron istniejących dotychczas dodane zostało kilka nowych meldunków. Docelowo sekcja zostanie rozbudowana do kilkudziesięciu meldunków tak, aby przedstawić przykładowe dokumenty z wszystkich lat wojny, z wszystkich polskich dywizjonów, z walk przeciwko bombowcom i myśliwcom różnych typów, przeciwko samolotom niemieckim i włoskim, odniesione na Hurricane'ach, Spitfire'ach, Mustangach, Defiantach, Beaufighterach, Mosquitach i Typhoonach. Już teraz zamieszczone są meldunki pierwszego i ostatnich zwycięstw pilotów Polskich Sił Powietrznych w Wielkiej Brytanii, z bitwy o Anglię, z operacji "Veracity" i "Veracity II", z tzw. 500. zestrzelenia oraz z bitwy nad Gandawą.

Zmiana ta wynika z chęci zaprezentowania Czytelnikom dokumentów oryginalnych, w formie pierwotnej, bez jakiejkolwiek redakcji, poprawiania nawet ewidentnych błędów merytorycznych, literówek czy przekręconych nazw własnych. Dokumenty w takiej formie są na ogół niedostępne, gdyż w książkach i czasopismach autorzy publikują zazwyczaj ich tłumaczenia, poddane mniejszym lub większym modyfikacjom, zwykle bez zamieszczanych na górze formularzy zawierających dane takie jak liczba nieprzyjacielskich samolotów czy wysokości walki. Z kolei brak tłumaczenia to skutek ograniczeń czasowych. Zrobienie dobrego tłumaczenia jest niestety trudne i czasochłonne. Jednak wszechobecność języka angielskiego, dostęp do internetowych automatycznych tłumaczy czy słowników, a także rosnąca znajomość angielskiego w społeczeństwie pozwala wierzyć, że mimo to Czytelnicy sobie poradzą. Jako że w meldunkach bojowych używane jest specjalistyczne słownictwo, dodany został słowniczek z tłumaczeniami na język polski najczęściej pojawiających się zwrotów.

Łącznie, według komisji Bajana, lotnikom myśliwskim Polskich Sił Powietrznych w Wielkiej Brytanii zaliczono 1225 zgłoszeń, które dały sumę 747 i 1/4 samolotów zestrzelonych na pewno, 122 zestrzelonych prawdopodobnie oraz 133 i 2/3 uszkodzonych. Wszystkich meldunków było jednak o kilkadziesiąt mniej niż 1225, gdyż wielu pilotów w jednym meldunku zgłaszała podwójne zwycięstwa. Tak czy inaczej owe 24 zamieszczone na stronie meldunki stanowią przynajmniej 2% wszystkich, a jak wspomniano - dodawane będą jeszcze kolejne.


19 grudnia 2017

Na stronę dodanych zostało kilka życiorysów. Pierwszy poświęcony jest postaci Józefa Gila, pilota bitwy o Anglię oraz 315 i 306 Dywizjonu. Drugi - Jerzego Dunajki - strzelca 55 Eskadry, a na Zachodzie żołnierza personelu naziemnego 304 i 318 Dywizjonu (materiały udostępnili Pan George Dunajko oraz Pan Zbigniew Charytoniuk). Trzecim jest biogram Leona Suryna, pilota Polskich Linii Lotniczych "LOT", który na Zachodzie zasłużył się jako pilot 304 i 305 Dywizjonu (autorem tekstu jest Pan Janusz Młodzianka). Od nowa napisany został także tekst o Zbigniewie Czaykowskim, dowódcy 317 Dywizjonu i 131 Polowego Portu Lotniczego.

Strona poświęcona lotnikom pochowanym na Brytyjskim Cmentarzu Wojennym w Krakowie została uaktualniona, mając na uwadze przede wszystkim fakt postawienia tam w 2013 r. nagrobków z poprawnymi nazwiskami pochowanych. Oprócz tego dodano zdjęcia wszystkich innych grobów w większej rozdzielczości, a także archiwalne fotografie mogił z cmentarzy w Pogwizdowie i Żegocinie, gdzie pierwotnie pochowanych było ośmiu lotników ekshumowanych do Krakowa.

Nowością na liście cmentarzy jest opis miejsca pochówku polskich lotników w Arnhem w Holandii.

We wszystkich życiorysach uzupełnione zostały dane na temat odznaczenia lotników Medalami Lotniczymi na podstawie danych udostępnionych przez Pana Grzegorza Korcza.

W sprzedaży pojawiły się trzy ciekawe książki, które każdy pasjonat historii Polskich Sił Powietrznych powinien mieć na swojej półce. Pierwsza z nich to autobiografia Johna Kenta, legendarnego kanadyjskiego asa myśliwskiego, który w czasie bitwy o Anglię dowodził jedną z eskadr 303 Dywizjonu. Wydanie zostało uzupełnione rozdziałami napisanymi przez córkę pilota, z których czytelnik dowiaduje się o charakterze Kanadyjczyka i jego złożonym życiu prywatnym. Lektura jest niezmiernie ciekawa, a warto podkreślić, że z angielskiego książkę fachowo przełożył Wojtek Matusiak. Użyte do zilustrowania książki zdjęcia pochodzą ze zbiorów licznych osób prywatnych i instytucji. Wielka szkoda, że okładkę zdobi zdjęcie nie Kenta, lecz... brytyjskiego asa myśliwskiego Douglasa Grice'a, a zamiast fotografii Messerschmitta zamieszczono tam ujęcie hiszpańskiej licencyjnej odmiany tego myśliwca, czyli HA-1112.

Wydawnictwo Gretza zaprezentowało z kolei wspomnienia Witolda Łokuciewskiego, słynnego asa i dowódcy 303 Dywizjonu, wydane pt. "Lotnictwo to moje życie!". Nie jest to monolit, a zbiór wszystkich związanych z lotnictwem relacji i opowiadań lotnika, do których udało się dotrzeć, porządnie wydany i zilustrowany. Ostatnia książka to biografia Macieja Piotrowskiego, dowódcy 309 Dywizjonu i niedoszłego dowódcy 318 Dywizjonu, napisana przez Grzegorza Sojdę i wnuka lotnika, Przemysława Piotrowskiego.


Polacy są najlepsi
Lotnictwo to moje życie!
Artysta na wojnie


5 października 2017

Dzisiejsze uzupełnienie to życiorys Jana Gerwatowskiego, mechanika 122 Eskadry Myśliwskiej i 1/145 Dywizjonu Myśliwskiego, a następnie mechanika pokładowego 300 Dywizjonu Bombowego. Tekst powstał z inspiracji i dzięki zaangażowaniu Pana Zbigniewa Sawickiego.

Dział z opisami miejsc pochówku polskich lotników zyskał dwie podstrony: z Amsterdamu oraz Morden (fotografie dzięki uprzejmości Pana Andrzeja Michalskiego).


6 września 2017

Kolejnym kamyczkiem w upublicznianiu wiedzy o miejscach pochówku lotników jest strona poświęcona cmentarzowi w walijskim Llangadwaladr. Na pozór nic szczególnego, jednak dzięki niej skompletowane zostały opisy wszystkich nekropolii z Walii. Co wyjątkowe, wszystkie cmentarze odwiedził i obfotografował Pan Marcin Salamon, któremu w tym miejscu jeszcze raz gorąco pragnę podziękować.

Pojawiły się także opisy cmentarzy w Beverley (również fotografie autorstwa Pana Marcina Salamona), a także Kołobrzegu oraz Sint Jacobiparochie w Holandii.

Kolejny wątek dziś poruszony to niewola. Materiały z tym związane to bardzo ciekawe wspomnienia Ludwika Macieja (pilota 300 Dywizjonu, który blisko cztery lata spędził w kilku różnych obozach; udostępnione przez syna tego lotnika, Pana Andrzeja Macieja), niewielka galeria zdjęć polskich lotników z obozów jenieckich (innych niż słynny Stalag Luft 3 w Żaganiu), a także wykaz wszystkich polskich lotników-jeńców.

Miło mi poinformować o ukazaniu się kolejnej publikacji Piotra Hodyry. Tym razem jako współpracownik Chrisa Warda przyczynił się do powstania książki poświęconej 138 Dywizjonowi do Zadań Specjalnych RAF, w którym przez długi czas latały polskie załogi oraz istniała polska eskadra. Została ona wydana w tej samej serii, co anonsowana w maju książka o 300 Dywizjonie, a poza obszernym opracowaniem historii zawiera całe mnóstwo zdjęć.


138 Squadron


16 lipca 2017

Na stronie pojawił się życiorys Józefa Wójcika, zasłużonego pilota bombowego, latającego we wrześniu 1939 r. na "Łosiach", a w Wielkiej Brytanii na Wellingtonach. Materiał ten udostępnił Pan Grzegorz Dwórnik.

Od nowa napisany został materiał o polskich pilotach myśliwskich w 112 Dywizjonie Myśliwskim RAF. Dodano także wiele nowych fotografii oraz dwa profile Kittyhawków.

Dział cmentarzy został wzbogacony o galerie i opisy poświęcone cmentarzom w Krośnie (zdjęcia autorstwa Pani Sylwii Godek) oraz Amersfoort, Elburgu, Makkum oraz Steenderen w Holandii. Na stronie poświęconej nekropolii w Venray pojawiły się ponadto lepsze fotografie.


1 lipca 2017

Na stronę dodane zostały fotografie i opisy cmentarzy z Narwiku w Norwegii (zdjęcia udostępnił Pan Przemysław Pawłowicz), Castricum oraz Harlingen w Holandii, a także Bydgoszczy.

W maju i czerwcu tego roku drukarnie opuściło kilka publikacji, które niewątpliwie zainteresują Czytelników strony. Na początek pragnę zachęcić do zapoznania się biografią mojego autorstwa "Myśliwiec z Wrocławia. Ppor. pil. Leon Kosmowski (1919-1942)". Książka przedstawia ciekawe losy jednego z najwybitniejszych myśliwców 306 Dywizjonu, ma 244 strony i zawiera szereg niepublikowanych fotografii, reprodukcji dokumentów, a także profile maszyn, na których Kosmowski latał. Książka jest do zamówienia przez Internet, po kliknięciu na okładkę książki.


Myśliwiec z Wrocławia. Ppor. pil. Leon Kosmowski (1919-1942)
Myśliwiec z Wrocławia. Ppor. pil. Leon Kosmowski (1919-1942)
Gapa
Siadanie z wiatrem i inne opowiadania


Interesujące artykuły poświęcone historii lotnictwa są do przeczytania w publikacji z materiałami z koszalińskiego spotkania historyków lotnictwa, konferencji pod mówiącym wszystko tytułem "Wciąż o Ikarach głoszą choć doleciał Dedal. Mity, legendy, stereotypy, fałszerstwa w lotniczej historii". Ze swojej strony gorąco zachęcam do lektury artykułu mojego autorstwa pt. "Gremliny w historii lotnictwa polskiego". Dostępny jest także nowy numer "Gapy" (już 22!) z ogromem doskonałych artykułów oraz fotografii.

Tadeusz Chwałczyk opublikował swoją kolejną książkę, będącą zbiorem opowiadań, traktujących o bliższej i dalszej historii lotnictwa. Intrygujący tytuł, "Siadanie z wiatrem", sugeruje wspólny motyw łączący wszystkie historie, którym jest właśnie wiatr.

Wszystkie publikacje można zamówić przez Internet, klikając powyżej na zdjęcia okładek.


14 czerwca 2017

Nowe materiały dziś to biogram Kajetana Boratyńskiego, niezwykle ciekawej postaci, bo naukowca, który na czas wojny porzucił swój fach i stał się nawigatorem bombowych Wellingtonów. Tekst powstał dzięki dużemu zaangażowaniu rodziny lotnika, w tym Panów Jacka i Grzegorza Boratyńskich.

Drugi z publikowanych dziś materiałów to tabelaryczny wykaz absolwentów Wyższej Szkoły Lotniczej w Wielkiej Brytanii z krótkim komentarzem.


6 czerwca 2017

Po bardzo kiepskim początku 2017 roku strona Polskie Siły Powietrzne wraca do życia i zachęcam Czytelników do regularnego jej odwiedzania. W najbliższych tygodniach zapowiada się spora ilość nowych materiałów, by zrekompensować pierwszą połowę roku.

Dziś dodane zostały relacja pilota 316 Dywizjonu Wojciecha Wojtygi z dramatycznego lotu na bombardowanie celów naziemnych w 1945 r., fotografie cmentarza w Poznaniu, a także wykaz lotników Polskich Sił Powietrznych, którzy podjęli po wojnie służbę w ludowym Wojsku Polskim.

W ramach dbania o jakość materiałów czasami trzeba też cofnąć się do artykułów opublikowanych dawno temu i je przeredagować, a czasem wręcz stworzyć od podstaw. Na nowo został napisany (i zilustrowany fotografiami oraz profilami samolotów) artykuł na temat oznaczanych inicjałami Mustangów III dowódców 133 Skrzydła Myśliwskiego, 133 Polowego Portu Lotniczego oraz III Skrzydła Myśliwskiego. Tekst o kapelanach Polskich Sił Powietrznych został znacząco rozbudowany nowymi zdjęciami, fragmentami wspomnień oraz danymi dotyczącymi przedziałów duszpasterzy. Od nowa napisany został także życiorys pilota bitwy o Anglię Zygmunta Kleina.

Znacznie uzupełniony i poprawiony został też biogram Mieczysława Stachiewicza, pilota 301 Dywizjonu, który dwa tygodnie temu skończył sto lat. Życząc sędziwemu weteranowi dwustu lat, zapraszam Czytelników do zapoznania się z jego losami.

Na podstronie "O stronie" dodałem spis swoich publikacji, o co kilkakrotnie byłem proszony przez Czytelników.


17 maja 2017

W najbliższą sobotę będzie miała miejsce noc muzeów i po raz kolejny wszyscy chętni będą mogli bezpłatnie zwiedzić nie tylko klasyczne muzea, ale również siedziby innych organizacji. Z tej okazji chciałbym serdecznie zaprosić Czytelników na współorganizowaną przeze mnie wystawę we wrocławskim Instytucie Pamięci Narodowej. Odbędzie się 20 maja przy siedzibie IPN przy ul. Sołtysowickiej 21a, w godz. od 18.00-23.00. Jej tematem będą oczywiście dzieje Polskich Sił Powietrznych, z położeniem akcentu na losy lotników, którzy osiedlili się po wojnie na Dolnym Śląsku. Głównym bohaterem będzie natomiast Leon Kosmowski - urodzony we Wrocławiu pilot 306 Dywizjonu (jego życiorys z tej okazji dostępny jest od dzisiaj na stronie). Oprócz wystawy na zwiedzających czekają inne atrakcje, w tym obecność rekonstrukcyjnej Grupy Historycznej Lotnictwa Polskiego oraz oczywiście zwiedzanie z przewodnikiem archiwum Instytutu i zapoznania się z przykładowymi, udostępnionymi do wglądu, dokumentami sporządzonymi przez bezpiekę. Szczegółowy program dostępny jest na stronie IPN, po kliknięciu na miniaturę plakatu poniżej.


Noc muzeów 2017


16 maja 2017

Na stronie pojawił się życiorys Jana Tadeusza Buczmy - weterana I wojny światowej, wojny polsko-ukraińskiej oraz II wojny światowej, zasłużonego oficera, nawigatora 304 Dywizjonu, który latał bojowo jeszcze w wieku 42 lat.

Równocześnie chciałbym zarekomendować Czytelnikom doskonałą książkę autorstwa Grzegorza Korcza i Chrisa Warda. Tak jak Piotr Hodyra w zeszłym roku zaprezentował historię 301 Dywizjonu, tak teraz polsko-brytyjski duet stworzył solidną ilustrowaną monografię 300 Dywizjonu. Tym razem książka adresowana jest do anglojęzycznego odbiorcy, i przedstawia dzieje jednostki miesiąc po miesiącu, rozpoczynając od szerokiego kontekstu strategii brytyjskiego lotnictwa bombowego, a kończąc na relacjach pojedynczych lotników.

Książka ma format A4, równo 300 stron (symbolicznie?) i jest bogato ilustrowana czarno-białymi fotografiami przedstawiającymi zarówno lotników, ich dowódców, jak i samoloty.


300 Squadron


14 kwietnia 2017

Nakładem PWN ukazała się książka "Ostatni pilot myśliwca". Są to wspomnienia Jerzego Główczewskiego, który w czasie II wojny światowej zasłużył się jako żołnierz Samodzielnej Brygady Karpackiej i pilot 308 Dywizjonu Myśliwskiego "Krakowskiego" (z jego życiorysem można zapoznać się na jednej z podstron niniejszej witryny). Autor opisuje całe swoje życie, od spędzonej w Warszawie młodości, przez wojenne losy, które rzucały go po niemal całym świecie (Europa, Azja, Afryka i obie Ameryki), aż po lata powojenne, gdy prowadził błyskotliwą karierę architekta. Główczewski snuje swoją opowieść w sposób niezwykle ciekawy, a jego przeżycia są kolejnym świadectwem tego, jak ogromny wpływ miały lata 1939-1945 na późniejsze życie tysięcy młodych Polaków.

Książka ma blisko 800 stron i jest ilustrowana zarówno zdjęciami, jak i rysunkami ze zbiorów autora (w tym licznymi z okresu służby w lotnictwie). Wydana jest w porządnej, twardej oprawie.


Ostatni pilot myśliwca


Innym niewątpliwie godnym wspomnienia zdarzeniem jest opublikowanie na stronie Instytutu Polskiego i Muzeum Polskiego im. gen. Sikorskiego w Londynie całej zeskanowanej kroniki 307 Dywizjonu Myśliwskiego Nocnego "Lwowskich Puchaczy", złożonej z aż siedmiu tomów. Wszystkie skany dostępne są w przystępnej formie PDF pod tym adresem. Zawdzięczamy to zarówno trudowi pracowników IPiMS, jak i dżentelmenom z 307 Squadron Project, którzy byli spiritus movens sprawy.


[Zobacz informacje o nowościach na stronie z poprzednich lat]